Frankofon* Afrika Sineması Üzerine Notlar


Afrika sinemasının 40’lı yıllarda varlık gösterdiği bilinse de aslen 60’larda bağımsızlık kazanması ile emeklemeye başladığını söyleyebiliriz. Afrikalıların sinemaya ilgisi daha çok bölgeye gelen Avrupalı sinemacıların setlerinde çalışmaları ile başlıyor. İlk yıllarında Avrupalılardan öğrendikleri bilgilerle çektikleri filmler Afrika’ya, sömürgeci devletlerin medeniyet seviyesine çıkma yollarını anlatırken halkın nasıl yemek yiyeceğine kadar öğretici bilgiler içeriyor. Sonraları Afrikalılar bu durumdan kurtulup sömürgeciliği protesto eden filmler yaparak sinemayı propaganda amacıyla kullanmaya başlıyor.

İkinci Dünya Savaşı’na kadar çok da ses getiren bir film yaptıkları söylenmese de ilerleyen film yapım süreci savaş sonrasında sekteye uğruyor. Bu dönemde kolonileşmiş halk için yerel bir şeyler üretmesi haliyle imkansızken, film yapmak isteyen gruplarında yalnızca Fransa’da film çekmelerine izin veriliyor. Fransa kendine tehdit olarak gördüğü sinemayı Afrika ülkelerinde engelleme yoluna gidiyor. Bu engellemeler yanında Pan-Afrikan** sinema yapımcılarının bir araya geldiği gruplar kuruluyor ve 70 li yılların sonuna gelindiğinde Pan-Afrikan ruhla sinema yapılıyor. Fakat hükümet desteğinin bulunmaması, teknik yetersizlikler ve yetişmiş eleman olmaması gibi sorunlarla karşı karşı geliniyor. Sosyo-ekonomik anlamda çöküş yaşayan bir toplum için sinema gibi ekonomik kalkınmışlık isteyen bir alanın güçlenmesi zaman alıyor. 80’li yıllardan sonra küreselleşmenin etkileri ve bununla birlikte 90 lı yıllarda televizyon kanallarının da açılması sinemayı emeklemekten kendi ayakları üstünde yürümeye doğru götürüyor.

Kendini geliştirme yolunda ilerleme kaydeden Afrika sineması ne yaparsa yapsın yerel unsurların kullanıldığı, tarihi anlatıların olduğu ya da anti-kolonist filmlerde başarı gösteremiyor. Bunun üzerine sinema yapmak isteyen gençler Avrupa’ya giderek sinema eğitimi alıyorlar. O ülkelerden aldıkları fonlarla da filmlerini destekliyorlar. Yapılan filmler seküler ya da cihatçı kesimler tarafından destek bulsa da bir afrikalının yönettiği batı tarzı filmler olmanın ötesine geçemiyor. Afrikalı yerliler de, bu durum karşısında bir Batılı gibi düşünen dışı siyah, kalbi, beyni, dili beyaz olan yönetmenlere ‘’Coconut’’ tabirini kullanarak onları bir nevi aşağılıyorlar.

Frankofon ülkeleri dışındaki Afrika ülkelerinde (Buna Sudan’ı örnek verebiliriz.) devletten az da olsa destek gören yerli filmler de var. Ancak bu filmler, diğer ülkelere ulaşma imkanı bulamadığından yalnız yerel halk tarafından izlenme imkanı buluyor. Bu da yeni filmlerin çekilmesinde gerekli olan ekonomik devamlılığın sağlanması önünde engel teşkil ediyor. Özellikle Sudan’da yönetimde olan muhafazakar hükümet sebebiyle sinema sık sık sekteye uğratılıyor. Bu sebeple bu ülkeler daha çok Mısır ve Türk sinemasına eğiliyorlar. (Zanzibar’da halen Doktorlar ve Kurtlar Vadisi dizileri izlendiği söylenmekte.)

Ne yazık ki Frankofon Afrika Sineması ve diğer Afrika ülkelerinde yapılan filmler hakkında halen yeterli bir çalışma yapılmazken, filmler ve makalelere ulaşmak da kolay olmamakta. Bu konuda çalışma yapan kişilerin gerekli kaynaklara yalnızca Fransa’daki kütüphanelerden ulaşabilmesi ise bir ülkede yurtdışı sponsorlu bilimlerin gelişmesinin sonucunu gözler önüne sermekte.

*Frankofon, Fransızca konuşan kimse için veya çoğunluk olarak Fransızca konuşanlara verilen isimdir.(Vikipedi)

**Pan-Afrikanizm, sosyo-politik bir görüştür. Amacı dünya çapında, farklı etnisitelerden, tüm Afrikalıların birlik ve beraberliği olan bir ideolojidir. (Vikipedi)


Arkadaşlarınla paylaş

1
1 puan

0 Yorum

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

İçerik Türünü Seçiniz
Kişilik Testi
Bir seri soru sonrası kişilikle alakalı bir sonuç çıkart
Soru Cevap
Doğru ve yanlış cevaplar ile bir konu hakkında bilgi birikimini test et
Anket
Oylar ile bir tercihin seçilmesini sağla
Yazı
Görseller ve videolar ile süslenmiş yazılarınız için
Liste
İçeriğinizi listeleyerek sunun
Açık Liste
Oylanması için bir anket oluşturun
Puanlı Liste
Puanlanarak en iyi içeriğin seçilebildiği liste